/  (ne)poznate INFOrmacije  /  BEOGRAD NA BRDIMA – I deo
(ne)poznate INFOrmacije, opšte informacije

BEOGRAD NA BRDIMA – I deo

Oduvek su narodi svoja naselja podizali na uzvišenjima. Mnogi gradovi u okruženju se nalaze na preko 600 metara nadmorske visine (Cetinje, Bitolj…) Iako je kroz istoriju prestajala potreba da se razmišlja o odbrani od neprijatelja, ljudi su i dalje, po navici, gradili naselja na brdima i uzvišenjima. Jedan od najpoznatijih gradova u svetu po tome što njegovi žitelji udišu čist vazduh, sudeći bar po nadmorskoj visini, jeste i glavni grad Srbije – Beograd. Naš grad se rasprostire na mnogo brda kojima su Beograđani davali u najmanju ruku interesantne nazive . Vrlo mali broj Beograđana zna gde su granice tih brda, šta sve obuhvataju i odakle baš takva imena.

Evo par interesantnih INFOrmacija.

petlovo brdoAko idete od centra grada ka centralnoj Srbiji i Šumadiji i to Ibarskom magistralom, naići ćete na beogradsko naselje Petlovo brdo. Petlovo brdo obuhvata deo Beograda oivičen Mrakovičkom ulicom, zatim Rasinskom, Tuzlanskom i ulicom Omladinsko šetalište.
Stariji žitelji nekada vrlo daleke periferije grada, reći će vam da je ono dobilo po nekom petlu, ali osim te anegdote tačnih podataka jednostavno nema. Petlovo brda se nalazi na 205 metara nadmorske visine.

Za Labudovo brdo, relativno novo naselje ispunjeno soliterima, postoji više priča mada se tačno poreklo imena ne zna. Smešteno je između ulica Serdara Janka Vukotića, Gočke i XI krajiške divizije. Pretpostavlja se da su Beograđanima tada novoizgrađeni soliteri iz daljine izgledali kao beli labudovi pa je ceo kraj dobio naziv Labudovo brdo.

Za Banovo brdo postoje tačni podaci. Ceo prostor iznad Makiša, koji se u austrijskim kartama iz XIX veka, naziva Repiško brdo, kasnije i Golo brdo, početkom XX veka menja naziv po Matiji Banu. Matija Ban je bio Srbin, rođen 1818. godine u Petrovom selu, pored Dubrovnika. On se, prema nekim podacima doselio u Beograd i oko 1860. godine “podneo molbu Beogradskoj opštini da mu se proda zemljište na brdu daleko izvan Beograda, kako bi tamo sagradio lep letnjikovac u srpskom stilu”. Odbornici su odlučili da mu traženo zemljište poklone, a ne prodaju, smatrajući da je to ovaj veliki patriota zaslužio. Inače, Matija Ban je obavljao poverljive poslove za srpsku vladu i istovremeno se bavio književnošću. Po njemu se ceo kraj u početku nazivao Banovac, a posle njegove smrti 1903. godine – Banovo brdo. Najviša tačka ovog uzvišenja nalazi se u ulici Kneza Višeslava, na 216,68 metara nadmorske visine.

banovo brdoJulino brdo, na kojem se nalazi velikih 15 solitera, kruže priče od starih Žarkovaca da je dobilo ime po isveznoj baba Juli, koja je tu živela. Ona je , kažu, bila veliki patriota i u vreme I srpskog ustanaka konstantno je pomagala Karađorđevim ustanicima. Jedne noći, kaže legenda, Turci su iznenada napali srpsku vojsku. Videvši da je stanje kritično, baba Jula se dosetila da, uz pomoć nekoliko ustanika, zapali velike panjeve i gurne ih niz padinu sadašnjeg Julinog brda. Vatrene buktinje su omele i zbunile Turke, što je omogućilo ustanicima da se priberu i odbrane od napada. Vrh Julinog brda nalazi se u ulici Poručnika Spasića i Mašere i doseže 124,23 metara nadmorske visine.

Iako sam odrastao na Belim vodama, oduvek sam ova brda, naročito Banovo i Julino, uprkos protivljenju njihovih stanovnika, zvao svojim krajevima. Ova brda su jako lepa, a i prvi su vesnici Beograda ukoliko im se približavate Ibarskom magistralom.

Povratak sa mora, taj duuugi put, za mene se uvek završavao dolaskom na Petlovo brdo-jer tada sam već u svom dvorištu, kako sam često voleo da kažem.Na Petlovo se naslanja Labudovo brdo, a tada sam već „kod kuće“. 25 godina kasnije, ja i dalje svoje puteve vrlo često počinjem i završavam na ovim brdima. Ukoliko nastavite vožnju kolima,započetu mojim dolaskom s mora,dolazite do vrlo, vrlo važne raskrsnice, bar je važna ljudima koji žive ili su živeli u blizini.

Raskrsnica Vam nudi tri opcije, tri puta ka tri kraja čije su jedine sličnosti to što su beogradski i za oko i dušu nesvakidašnje prijatni.

1) Skrenite levo
Ulazite u Vodovodsku ulicu. Ulaskom na Julino brdo ulazite u svet sjajnih beogradskih periferija, prijatnih ljudi koji komšijske kafe ponekad pretvaraju u žustre rasprave;od izbora za najboljeg goluba do svetskih zavera. U ulici u kojoj se nalazi najviša tačka Julinog brda, nalazi se odličan restoran domaće kuhinje. Čim Vas put nanese u ovaj kraj obavezno svratite – nećete se pokajati!

2) Skrenite desno
Ulazite u ulicu koja je spoj Knez Mihajlove i Kneza Miloša.Da, zaista je tako, jer ta ulica i jeste baš to za žitelje Banovog brda. Predlažem Vam da put ovom ulicom nastavite peške.
Napravite kraću pauzu za kafu ili klopu s nogu. Ukoliko pak želite potpuni gastronomski ugođaj, posetite vrhunske restorane na Banovom brdu.

3) Nastavite pravo
Približavate se centru Beograda prolazeći kroz druge krajeve. Ukoliko su Vam potrebni saveti za rutu šetnje, dobru klopu ili ušuškanu kafanu potražite u nekom od mojih prethodnih tekstova.

Treće srede u novembru očekujte priče o ostalim beogradskim brdima.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *