/  (ne)poznate INFOrmacije  /  Major Gavrilović dobija zasluženo priznanje
(ne)poznate INFOrmacije, IN(FO)sajder, stari novi beograd

Major Gavrilović dobija zasluženo priznanje

Posmrtni ostaci majora Dragutina Gavrilovića će, posle nepravde duge sedam decenija, napokon biti sahranjeni u Aleji zaslužnih građana. Major Gavrilović je zadužio srpski narod svojim herojstvom i zaslužuje da bude ne samo adekvatno sahranjen, već i da se razmotri podizanje spomenika njemu u čast.

 
Major Dragutin Gavrilović, koji se tokom mnogih bitaka istakao neverovatnim junaštvom i čiji je čuveni govor, noć uoči odbrane Beograda, odavno ušao u istoriju, sahranjen je bez vojnih počasti, u pocepanim čakširama i u grobu svoje rođake na Novom groblju 1945. godine. Ta nepravda uskoro će biti ispravljena.

Dragutin P. Gavrilović je rođen 25. maja 1882. godine u Čačku u zanatlijskoj porodici. Osnovnu školu je završio u rodnom gradu a vojnu akademiju 1901. godine. Posle Vojne akademije je postavljen za komandanta Desetog pešadijskog puka moravske divizije u kojem su bili vojnici iz Čačanskog okruga.

Istakao se hrabrošću i neustrašljivošću u balkanskim i u Prvom svetskom ratu. Njegov dolazak među vojnike podizao je njihov borbeni duh. Govorio je da “nema rata bez borbe prsa u prsa” i da “nema bitke bez upotrebe bajoneta”. Dva puta je bio teško ranjen. Prvi put 1914. na Konatici i drugi put na Dunavskom pristaništu 1915. godine, braneći Beograd. Major, a potom i pukovnik Dragutin Gavriloviće je za svoje vojne zasluge i herojstva odlikovan najvišim odlikovanjem za ratne usluge, Ordenom Karađorđeve zvezde s mačevima. Nosilac je Ordena Svetog Save, Belog orla, Jugoslovenske krune, francuskog Ratnog krsta, Legije časti, medaljona Miloša Obilića, Albanske spomenice.

Posebno je zaslužan za herojsku odbranu Beograda, 1915. godine. Uoči bitke, 7. oktobra, major Dragutin Gavrilović okupio je branioce ispred kafane Jasenica na Dorćolu i održao im govor:

“Junaci! Tačno u petnaest časova neprijatelj se ima razbiti vašim snažnim jurišom, razneti vašim bombama i bajonetima. Obraz Beograda, naše prestonice, ima da bude svetao. Vojnici! Junaci! Vrhovna komanda izbrisala je naš puk iz brojnog stanja… naš puk je žrtvovan za čast Otadžbine i Beograda. Vi nemate više da brinete za vaše živote, koji više ne postoje. Zato napred u slavu! Za kralja i Otadžbinu! Živeo kralj! Živeo Beograd!”1

“Iako nije bilo izgleda da se Beograd odbrani, srpski vojnici su svesno ušli u borbu kako bi vojsci, vladi i narodu omogućili povlačenje iz Srbije sa što manjim gubicima. U tome se ogleda uspeh bitke za odbranu Beograda 1915. godine”.

Preživevši odbranu Beograda, teško ranjen, povukao se zajedno sa srpskom vojskom na Krf. Nakon proboja Solunskog fronta, vojvoda Petar Bojović je predložio Gavrilovića za viši čin, međutim to nije prihvatio vojvoda Stepa Stepanović uz obrazloženje da je previše mlad.

Prilikom povlačenja Jugoslovenske kraljeve vojske 1941. godine, pukovnik Gavrilović je zarobljen od Nemaca i odveden je u nacistički logor u Nirnberg. U zarobljeništvu je proveo sve četiri godine rata.

7. maja 1930. godine Odbor Opštine grada Kruševca proglasio je, tada u činu, pešadijskog potpukovnika, Dragutina Gavrilovića za svog prvog počasnog građanina.

Umro je nakon oslobođenja, 19. jula 1945. godine u Beogradu. Sahranjen je na beogradskom Novom groblju.

Po treći put postavljeno je (novo) spomen obeležje u čast Dragutina Gavrilovića i poslednjih branilaca Beograda na uglu Ulice cara Uroša i Mike Alasa. Spomen-ploča prvi put je postavljena 1995. godine ali je uništena a iz 2012. godine je ukradena.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *